Is wiebelen gezonder dan stilzitten?

Steeds meer onderzoek laat zien dat langdurig zitten samenhangt met negatieve gezondheidseffecten, zoals een hoger risico op vroegtijdig overlijden en een mogelijk hoger risico op kanker.

Onlangs concludeerden onderzoekers dat onrustig zitten, oftewel wiebelen of friemelen, de ongezonde effecten van langdurig zitten tegengaat. Is ‘wiebelen’ echt beter voor onze gezondheid?

Het onderzoek is gepubliceerd in het American Journal of Preventive Medicine. De onderzoekers hebben gebruikgemaakt van gegevens van meer dan 10.000 vrouwen tussen de 35 en 69 jaar die deelnamen aan de United Kingdom Women’s Cohort Study. De vrouwen zijn gemiddeld 12 jaar gevolgd. Aan het begin van de studie hebben de vrouwen een vragenlijst ingevuld waarop ze moesten aangeven hoeveel tijd ze op een dag besteden aan verschillende activiteiten, waaronder zittende activiteiten. Tevens is hen gevraagd, op een schaal van 1 tot 10, aan te geven hoeveel ze op een dag ‘wiebelden’. Daarmee bedoelt men kleine bewegingen maken met bijvoorbeeld de handen en voeten. Na de follow-up tijd analyseerden de onderzoekers of dit wiebelen het risico op vroegtijdig overlijden verlaagde.

De resultaten van het onderzoek

Op basis van de ‘wiebel-score’ zijn de vrouwen in drie groepen verdeeld. Opmerkelijk was dat de vrouwen die veel wiebelden en 5 of 6 uur per dag zaten, 37% minder kans hadden op vroegtijdig overlijden vergeleken met de vrouwen die veel wiebelden en minder dan 5 uur per dag zaten.

De vrouwen die nauwelijks wiebelden en meer dan 7 uur per dag zaten, hadden een 30% hoger risico op vroegtijdige sterfte, vergeleken met de vrouwen die nauwelijks wiebelden en minder dan 5 uur per dag zaten.

Wat betekenen de resultaten precies?

De onderzoekers concludeerden dat wiebelen mogelijk het risico op vroegtijdige sterfte verlaagt, ongeacht of iemand meerdere uren per dag zit. Ondanks de sterke punten van het onderzoek – een grote onderzoekspopulatie en een lange follow-up tijd – heeft het onderzoek ook enkele belangrijke tekortkomingen. Zo zijn de gegevens over wiebelen gebaseerd op zelfrapportage; de vrouwen moesten zelf inschatten hoeveel ze wiebelden op een dag. Deze methode is niet erg betrouwbaar, omdat wiebelen vaak een onbewuste activiteit is. Voor dit soort activiteiten is het beter om meer betrouwbare methodes te gebruiken, bijvoorbeeld door een bewegingsapparaat (accelerometer) te gebruiken. Ook werd de vrouwen maar op één moment gevraagd hoeveel ze wiebelden op een dag. Hierdoor zijn deze gegevens niet erg nauwkeurig, de hoeveelheid wiebelen kan namelijk veranderen tijdens de onderzoeksperiode.

Dit alles betekent dat we, op basis van dit onderzoek, er nog niet op kunnen vertrouwen dat wiebelen echt de negatieve effecten van een zittende leefstijl teniet doet. Meer onderzoek op dit gebied is nodig, bijvoorbeeld om te achterhalen vanaf welke duur zittende activiteiten schadelijk zijn.

Kom in beweging

Voor de preventie van kanker en andere chronische ziekten is het belangrijk om iedere dag minimaal 30 minuten matig intensief te bewegen en minder lang achter elkaar te zitten (wiebelend of niet). Nog beter is het om iedere dag een uur te bewegen. Naast voldoende bewegen is het ter preventie van kanker van belang om gezond en gevarieerd te eten en een gezond gewicht te behouden.

Bestel onze brochure Lichaamsbeweging en kankerpreventie om aan je cliënten mee te geven. In deze brochure lees je hoe lichaamsbeweging kan beschermen tegen kanker.

Meer informatie